On sekiz yıl önce Japonlar tarafından ithal kömüre dayalı olarak yapılmak istenen, ancak verilen çevre mücadelesi karşısında vazgeçilen Aliağa Termik Santralı, yeniden gündeme getirildi.
1989 yılında kitlesel direnişler ve hukuk mücadelesi sonucu yapımı engellenen termik santralın aynı yerde, bu kez ENKA firması tarafından kurulmak istendiği öğrenildi.
Firmanın, Aliağa Çakmaklı Köyü sınırları içerisinde santral oluşturmak için yaklaşık bin dönümlük arazi bakmaya başladığı belirtiliyor. Firma yetkililerinin Köylüleri ikna toplantıları yaptığı, arazinin dönümüne 50 bin YTL vermeye hazır olduğunu belirtiliyor.
Türkiye’deki çevre mücadelesi açısından ‘mihenk taşı’ özelliği taşıyan 1990 yıllarındaki direniş sonucu, Aliağa’ya termik santral yapımı durdurulmuştu. Ancak aynı santralın, aynı yere yapımı için hareketlilik başladı. Bölge halkı endişeli.
Aliağa EKSPRES
On sekiz yıl önce Güney Afrika’dan getirilecek ithal kömüre dayalı olarak yapılmak istenen, ancak verilen çevre mücadelesi karşısında vazgeçilen Aliağa Termik Santralı, yeniden gündeme getirildi.
1989 yılında kitlesel direnişler ve hukuk mücadelesi sonucu yapımı engellenen termik santralın aynı yerde, yine ithal kömürle işletilmek üzere bu kez ENKA firması tarafından kurulmak istendiği öğrenildi.
Firmanın, Aliağa Çakmaklı Köyü sınırları içerisinde santral oluşturmak için yaklaşık bin dönümlük arazi bakmaya başladığı belirtiliyor. Firma yetkililerinin Köylüleri ikna toplantıları yaptığı, arazinin dönümüne 50 bin YTL vermeye hazır olduğunu belirtiliyor.
Türkiye’deki çevre mücadelesi açısından ‘mihenk taşı’ özelliği taşıyan 1990 yıllarındaki direniş sonucu, Aliağa’ya termik santral yapımı durdurulmuştu. Ancak aynı santralın, aynı yere yapımı için hareketlilik başladı. Bölge halkı endişeli.
ENKA DEVREDE
Adı geçen havzaya doğal gaz çevrim santralı yapan, bununla ilgili hiçbir tepki almadığı gibi destek bulan ENKA, Çakmaklı Köyü’ndeki halkla görüşme halinde. İstekli olan köylülerden bazılarıyla satış vaadi sözleşmesi yapıldığı söyleniyor. Santralın planlandığı alanda 61 mülk sahibinin olduğu ve tamamına yakınının ENKA’nın sunduğu cazip teklife olur verdiği edinilen bilgiler arasında. Santralın yapılmak istendiği Çakmaklı Köyü Hacı Mehmet Çiftliği bölgesi çevresinde bulunan Yeni Foça, Kozbeyli, Ilıpınar, Maltepe, Yeniköy ve Bağarası’nda yaşayanlar, gelişmeleri endişeyle izliyor. Verimli tarım arazilerinin bulunduğu bölgenin önemli bir bölümü de, turizm alanı ilan edilmiş durumda.
Santrala karşı çıkanlar, sağlıklı bir çevrede yaşama hakkının ellerinden alınmak istendiğini vurguluyor. Muğla’daki Yatağan Termik Santralı’nı örnek gösteren yöre halkı, bir benzerinin Bakırçay Havzası’nda yinelenmemesi gerektiğini dile getiriyorlar.
Adı geçen santral 1989 yılında, Çakmaklı Hacı Mehmet Çiftliği mevkisinde projelendirilirken, şimdi o alanda yaşayan köylüler, santralın yeni haliyle Çakmaklı Koyu’na yapılacağı bilgisini aldıklarını aktarıyorlar. Çakmaklı Koyu’ndaki köylüler ise aksi yönde görüş belirterek, santralın eski yerine düşünüldüğü bilgisini edindiklerini söylüyorlar.
18 yıl önce yapımı gündeme geldiğinde karşı duruş sergileyenler arasında yer alan Yazar Hüseyin Yurttaş, “Karşı duruş bayrağını yeniden açmaya hazırlanıyoruz” diyor. Yurttaş, söz konusu alanda termik santral yapılamayacağına ilişkin kesinleşmiş yargı kararı olduğunu anımsatarak, “Şimdi ne değişti de, yargı kararını yok sayarak uygulama yapılmak isteniyor? Şimdi altın olan topraklarımız, santral kurulduğu zaman beş para etmez. Tüm yöre halkı gelişmeleri endişeyle takip ediyor. Yıllar önce direndik, kazandık. Aynı refleksi yeniden göstereceğiz” diyor.
‘YAZIK OLUR’
Kozbeyli Köyü’nden İbrahim Öztürk Okyay da, “Santral yapılırsa Yatağan’ın haline döneriz. Termik santral, yaşam alanlarımızın sonu anlamına gelir. Hepimize yazık olur” diyor. Gelişmeleri kaygıyla izleyen yerleşimler arasında Yeni Foça halkı da geliyor. Yeni Foça Belediye Başkanı Osman Yurtseven, yerleşimlerinin nazım planda turizm alanı olarak gözüktüğünü belirterek, “Sonra kalkıp bu sınıra termik santral kurmak istiyorlar. Bu kabul edilebilir gibi değil. Duyumlarımız kaygılanmamıza neden oluyor” diye konuşuyor.
ÇEVREYE ZARAR VERECEĞİ AÇIK OLAN BU SANTRALİN YAPIMINDAN DERHAL VAZGEÇİLMELİDİR
ENKA firması tarafından kurulmak istenen Termik santrale ilişkin bölge halkının tepkisine Ege Kültür ve Çevre Platformu’da (EGEÇEP) destek verdi. EGEÇEP kurulması planlanan termik santralin, çevreye zarar vereceğini iddia ederek, santralin yapımından derhal vazgeçilmesi gerektiğini belirtti.
EGEÇEP’ten yapılan yazılı açıklamada, 18 yıl önce oluşan toplumsal direnç ve alınan yargı kararı sonrasında vazgeçilen Aliağa Termik Santrali projesinin yeniden gündeme geldiği ifade edildi.
Açıklamada, kamuoyuna yansıyan bilgilere göre, santrali kuracak olan firmanın ilçede santral yeri için arazi alımları girişimlerine başlandığının öğrenildiği ifade edilerek, şöyle denildi:
“Demir çelik fabrikaları, gemi söküm tesisleri ve diğer sanayi tesislerinin yarattıkları kirlenme nedeniyle, Aliağa yöresi zaten çevre sağlığı ve canlı yaşamının çok büyük risk altında olduğu bir bölge halini almıştır. Var olan kirletici faaliyetlerin önüne geçilmesi gerekirken, yeni bir kirletici faaliyet gündeme getiriliyor. Kurulmaya çalışılan termik santral, yalnızca Aliağa için değil, İzmir kenti ve Kuzey Ege kıyıları ile hatta bölgenin tamamı için büyük bir çevresel felaket yaratacaktır. Bölgenin insanları ve diğer canlıları, tarımı, ormancılığı, turizmi gözden mi çıkarıldı ki 18 yıl önce vazgeçilen santralin yapımı yeniden gündeme getirilmiştir? Özellikle bölgemiz için çok daha temiz ve ekonomik olan rüzgar ve güneş enerjisi gibi seçenekler dururken, çevreye zarar vereceği açık olan bu santralin yapımından derhal vazgeçilmelidir”
Açıklamada, 18 yıl önce olduğu gibi Aliağa’da termik santral kurulmasına izin verilmeyeceği belirtilirken, bunun için her türlü meşru yola başvurulacağı bildirildi.
Uzm. Diyetisyen Ahsen TÜFEKÇİ ORAK
05 Mayıs 2022, Perşembe
