26 YIL SONRA ÇEVRE İÇİN YENİDEN

Aliağa’daki hava ve çevre kirliliğinin önüne geçmek isteyen TMMOB (Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği) bileşenleri ve STK’lar, 26 yıl önceki oluşumda olduğu gibi yine büyük bir protestoya imza atmak için harekete geçti.

9 Eylül Gazetesi’nden Mehmet Emin Al’ın özel haberine göre, yaklaşık 26 yıl önce İzmir Aliağa’da kurulması planlanan termik santrale engel olmak için 50 kilometrelik insan zinciri oluşturulmuştu. Dönemin İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Yüksel Çakmur, Aliağa Belediye Başkanı Hakkı Ülkü, Osman Özgüven gibi isimler de eyleme destek vermişti. O eylemler sonrası yetkililer santral yapımından vazgeçmişti. Yıllar sonra şimdi TMMOB’a (Türkiye Mimar ve Mühendisleri Odaları Birliği) bağlı çevre, jeoloji, elektrik, orman, inşaat mühendisleri ve STK’lar (Sivil Toplum Kuruluşları) Aliağa’daki termik santrallere, demir-çelik ve fosil yakıt kullanan sanayi kuruluşlarına engel olmak için yeniden bir araya geliyor. TMMOB’a bağlı odalar ve STK’lar büyük protesto öncesi bunun ilk toplantısını 17 Ocak’ta Foça’da yaptı.

26 YIL ÖNCE OLDUĞU GİBİ

Toplantı sonrası 9 Eylül Gazetesi’ne açıklama yapan Platform Başkanı Bahadır Doğutürk, büyük bir protesto hazırlığı içinde olduklarını kaydetti. Doğutürk “Aliağa’da bulunan termik santral, demir çelik ve benzeri çok sayıdaki sanayi üretimi bölge kapasitesinin çok üstünde. İnsanlar yıllardır artık nefes alamıyor ve bundan sonra da alamayacaklar. TMMOB bileşenleri, mühendisler ve şehir plancıları ile beraber daha önce yapılan bilimsel çalışmalar ve 2010-2013 yıllarında yayınlanan raporları konuştuk. İlk toplantımızı 17 Ocak 2016 günü yaptık. Yapmaya devam edeceğiz. Tıpkı 26 yıl önce termik santrale karşı Türkiye’nin en büyük çevre eylemini yaptığımız gibi yapacağız. Geçmişte çok sayıda belediye başkanın da destek verdiği gibi yine insan zinciri oluşturacağız. Bu gidişe dur diyeceğiz. Bu hafta içi ya da en geç gelecek hafta ortak basın toplantısıyla tüm kamuoyuna bildireceğiz” dedi.

KENTİN YAŞAM KALİTESİ TEHDİT ALTINDA

2013 yılında mühendis ve şehir plancılarının oluşturduğu 52 sayfalık raporun sonuç bölümündeki ilk paragrafta şu görüşler yer aldı: “Aliağa Bölgesi sanayileşme süreci ile artan çevresel kirliliğin bölgenin kapasitesini doldurduğu ve aştığı yapılan çalışmalarla ortaya konmuş bir gerçektir. Bu tablo doğrultusunda yaşanan çevresel kirlilik bölge halkının, çevre yerleşimlerin ve İzmir kentinin yaşam kalitesini tehdit etmektedir.” Platform Başkanı Bahadır Doğutürk ise, toplantı aşağıdaki kısa metni okudu: “Tüm yetkilileri uyarıyor bu gidişe dur diyeceğiz. İş işten tamamıyla geçmeden, Aliağa’yı da, İzmir’i de sudaki, topraktaki, havadaki zehirden kurtarmak istiyoruz. Aliağa’da ölüm saçan bacaları şeklen değil, fiilen kontrol altına alınmasını istiyoruz.”

DİRENİŞE TAM DESTEK

Aliağa’da termik santral, demir çelik ve fosil yakıt kullanan fabrikaların neden olduğu hava kirliliğine karşı, 26 yıl önce yapılan tarihi eylem gibi kilometre uzunluğu da insan zinciri oluşturarak protesto yapmaya hazırlanan çevrecilere, TMMOB’a bağlı İzmir’deki meslek odaları ve STK’lardan da tam destek geldi. Aliağa’da 26 yıl önce kurulmak istenen termik santrali, binlerce duyarlı çevreci yurttaş ile dönemin ünlü müzisyenleri Cem Karaca, Ayşegül Aldinç, İlhan İrem’in de katıldığı tarihe geçen 50 kilometrelik insan zinciriyle protesto ederken, günlerce süren bu kitlesel eylemin sonunda dönemin ANAP’lı Enerji Bakanı Fahrettin Kurt, “Santralin yapımından çevrecilerin baskısı nedeniyle vazgeçilmiştir” açıklaması yapmak zorunda kalmıştı. İz bırakan kitlesel eylemden yıllar sonra Aliağa’da tepkilere rağmen termik santral yapılırken, Foça Çevre Platformu (FOÇEP) gönüllüsü çevreciler, ilçedeki sanayi tesislerin neden olduğu kirliliğe yıllar sonra benzeri eylemi yeniden yapma kararı aldı. Türk Mühendis ve Mimar Odaları Odaları Birliği (TMMOB) birleşeni meslek odaları ile İzmir’deki birçok sivil toplum kuruluşu da çevrecilerin eylemine tam ve şartsız destek verdi. Bu kuruluşlar FOÇEP ile birlikte gelerek hafta ortak eylem bildirisi yayınlayacak.

“ALİAĞA’DA HAVA KİRLİLİĞİ EN ÜST SEVİYEDE”

TMMOB İzmir İl Koordinasyonu Kurulu Sekreteri Melih Yalçın, Aliağa’daki çevre kirliliğine karşı çevrecilerin yanında mutlaka yer alacaklarını belirtirken, “Aliağa’da çok sayıda sanayi kuruluşu var ama hiçbir yetkilinin araştırması ve planlaması yok. Her projeye ayrı ruhsat veriliyor oysa ki, bölge bir bütün olarak ele alınıp değerlendirilmelidir. Aliağa’ya ilişkin TMMOB ve Dokuz Eylül Üniversitesi olarak 2013 yılında rapor hazırlayarak, ‘planlama olamadan sanayileşme olamaz’ demiştik. . Çevrecilerin oluşturacağı insan zincirine, çevre duyarlılığı adına oluşacak kitleselliğe elbette ki destek olacağız. Bu konuda tavrımız nettir” dedi. Mimarlar Odası İzmir Şube Başkanı Hasan Topal da 26 yıl önce oluşturulan insan zincirinde yer aldıklarını hatırlatarak, “Aliağa’da hava kirliliği en üst seviyede. İzmir’in gittikçe büyüyen ve bir an önce önleminin alınması gereken sorunudur. Çevre hareketi adına yapılacak olan bu eyleme şartsız destek vereceğiz” diye konuştu. Jeoloji Mühendisleri Odası İzmir Şube Başkanı Alim Murathan ile Çevre Mühendisleri Odası İzmir Şube Başkanı Emine Helil İnay Kınay da Aliağa’daki sorunların çözümü için çevrecilerin yanında yer alarak insan zincirine katılacaklarını vurguladı.

“5 ŞUBAT’TA AÇIKLAYACAĞIZ”

Kitlesel insan zinciri protestosuna hazırlanan FOÇEP Platformu’nun Başkanı Bahadır Doğutürk ise meslek odaları ve STK’larını desteğinin önemini dile getirirken, “Çalışmalarımız sürüyor. Geçmişte de STK’lar olarak çok sayıda protestolarımız oldu ancak anladık ki, birlikte ortak bir mücadeleyle sorunların üstesinden gelebiliriz. Bu nedenle diğer kuruluşlarla ortak eylem çalışmalarımız sürüyor. 5 Şubat tarihinde ortak basın açıklamasıyla kitlesel eylem programımızı açıklayacağız” dedi.

(VOLKAN GÜNDÜZ)