12 Aralık 2017, Salı

İNATÇILIK

3 Kasım 2016, Perşembe

     


Tuncay TÜRKMEN

Çocuklar bazı gelişim dönemlerinden geçerek büyürler. İnatçılık da bu gelişim dönemleri içerisindeki bazı dönemlerde ortaya çıkan doğal bir süreçtir. Çocuklar 18 ay – 48 ay arasında geçen bir süreçte bu durumu yaşayabilirler. Bu dönemde çocuk kendinin farkına varır ve bireyselleşme çabasına girer. Bu dönem “2 YAŞ SENDROMU” adı ile anılır. Aynı şekilde ergenlik çağında da kendini ispat etme çabasında olan ergen de inatçı davranışlar sergiler.

                Bu özel durumda ebeveynler dikkatli olmalı ve gelişim sürecinde bazı hususlara dikkat etmelidir. Dikkat edilmediği durumlarda ebeveynler ile çocuk arasındaki ilişikler zedelenmekte ve sağlıksız yaklaşımlar ortaya çıkmaktadır.

                İlk husus, çocuğun inadına inat ile karşılık vermemektir. Belirli bir çerçevede bırakmak ve bunu gelişimin doğal bir özelliği olduğu gerçeğini unutmamak gerekir. Eğer yetişkin inatçılığa inatla cevap verir ve bunu devam ettirir ise zamanla bu durum çocukta bir kişilik özelliği olarak kalıcı olabilir. Çocuktan beklenen davranış açık ve onun anlayacağı seviyeden olmalıdır. Eğer inatçı tutumu bir olay için devam ediyor ise en basit çözüm hemen çocuğun dikkatinin farklı bir noktaya çekilmesidir. Çocuktan gelen talepler özellikle inatçılık durumlarında gelişiyor ise bunu yetişkin o anda değil de sakinleşip inatçılığı bittikten sonra çocuğa sunması daha olumlu sonuçlar çıkaracaktır.

                “Falanca gibi inatçı ya da filanca da aynı böyleydi” gibi etiketlemelerden kaçınmak çocuğun algısı için önemlidir. Genellikle çalışan annelerin çocuklarında inatçılık davranışı fazla olabilir. Burada dikkat çekmek ve ilgi beklentisi söz konusudur. Anneler bu durumu tespit ettiklerinde çocuklarıyla biraz fazladan vakit geçirmeleri iyi olacaktır.

                Çocuktaki inatçılık davranışı özellikle dışarı çıkıldığında ya da alış – veriş esnasında oldukça sık görülür. Çocuk bağırmasını veya ağlamasını kullanarak istediğinin alınması yönünde ebeveyne baskı uygular. Bu durumda çocuk sussun diye istediği alınması oldukça yanlış bir tutumdur. Dışarı çıkmadan önce evde çocuğun temel ihtiyaçları giderildikten sonra gidilecek ortam anlatılmalı ve istenilen davranış şekilleri ayrıntılı bir şekilde ifade edilmelidir. Alış – veriş için “ sana bir şey almayı düşünüyoruz. Ancak seçerek, bakarak alacağız, acele etmemelisin.” Veya marketten alınacak bir isteği için “sadece 1 adet istediğini alabilirsin. Ona göre almak istediğine karar ver” şeklinde isteğini sınırlamak ve bu tutumu devamlı yapmak, tutarlı olmak çocuğun sınırlarının neler olduğunu anlamasına ve şartlarına göre davranmasına yol açacaktır.

                Ergenlik döneminde ise ebeveynlerin dikkat etmesi gereken ergenin inatçılık davranışını sergilemesine olanak sağlayacak fırsat vermemektir. Ebeveynlerin ortak hareket etmeleri ve birbirlerinin kararlarını ezici davranışlardan kaçınarak, destekleyici ve tamamlayıcı davranışlar sergilemek önemlidir.

                Özetle her yaşın kendine özgü özellikleri ve geliştirilecek davranışların süresi, çeşidi, uygulanış biçimi, zamanı ortamı farklılık gösterir. Bu açıklamalar dikkate alınsa da bazen sorunu aşmak ebeveynler için oldukça güç olabilir. Bu durumlarda bir uzmandan yardım almakta yarar vardır.

 

                                                               Tuncay TÜRKMEN / PSİKOLOJİK DANIŞMAN



Yazarın Tüm Yazıları
HOŞGELDİN YKS 20 Ekim 2017, Cuma
BİR HAFTA BİTTİ BİLE… 28 Eylül 2017, Perşembe
2017 TEOG NAKİL SÜRECİ 15 Ağustos 2017, Salı
BİZ ESKİDEN BÖYLE MİYDİK? 6 Temmuz 2017, Perşembe
DEĞİŞİM SİZİN İÇİN Mİ, KARŞI İÇİN Mİ? 1 Haziran 2017, Perşembe
ÇOCUĞUNUZ TV’DE NELERE ŞAHİT OLUYOR? 18 Mayıs 2017, Perşembe
3-6 YAŞ ÇOCUĞU; EBEVEYNLERİN İLETİŞİM KURMASI 11 Mayıs 2017, Perşembe
MUTLULUK 4 Mayıs 2017, Perşembe
EVLİLİK VE GERÇEKÇİ OLMAYAN BEKLENTİLER 13 Nisan 2017, Perşembe
DERS ÇALIŞMA VE MOTİVASYON 7 Nisan 2017, Cuma
HANGİ GRUPTASINIZ? 27 Mart 2017, Pazartesi
SINAV KAYGISI 9 Mart 2017, Perşembe
DİSLEKSİ NEDİR? 4 Mart 2017, Cumartesi
YAŞA GÖRE OYUNCAK 18 Şubat 2017, Cumartesi
ÇOCUKLAR VE ANNE – BABA TUTUMLARI 11 Şubat 2017, Cumartesi
2017 ÜNİVERSİTE SINAVI DEĞİŞİKLİKLERİ 13 Ocak 2017, Cuma
STRES VE AİLE 6 Ocak 2017, Cuma
YENİ BİR YIL, YENİ UMUTLAR 30 Aralık 2016, Cuma
ÖĞRENİLMİŞ ÇARESİZLİK 22 Aralık 2016, Perşembe
ÇOCUK VE DİSİPLİN 9 Aralık 2016, Cuma
PSİKOLOJİK SORUNLARDA İLAÇ KULLANIMI 1 Aralık 2016, Perşembe
BOŞANMA VE ÇOCUK 17 Kasım 2016, Perşembe
"HAYIR" DEMEK İSTİYORUM 11 Kasım 2016, Cuma
İNATÇILIK 3 Kasım 2016, Perşembe
OYUN TERAPİSİ 20 Ekim 2016, Perşembe
KARDEŞ KISKANÇLIĞI 6 Ekim 2016, Perşembe
KADINLARDA DEPRESYON 29 Eylül 2016, Perşembe
EĞİTİMDE BAŞARI 22 Eylül 2016, Perşembe
OKUL OLGUNLUĞU NEDİR? 2 Eylül 2016, Cuma
BEBEK UYKU EĞİTİMİ 22 Ağustos 2016, Pazartesi
BAKIŞ AÇIMIZ 11 Ağustos 2016, Perşembe
ÜNİVERSİTE TERCİHİ – 1 28 Temmuz 2016, Perşembe
ÜNİVERSİTE TERCİHİ 23 Temmuz 2016, Cumartesi
ÜNİVERSİTE TERCİH YÖNTEMİ 15 Temmuz 2016, Cuma
TEOG TERCİHİ 8 Temmuz 2016, Cuma
RAMAZAN BAYRAMI 30 Haziran 2016, Perşembe
KARNE VE TATİL 23 Haziran 2016, Perşembe
ÇOCUĞUN GELİŞİM DÜZEYİNİ TESPİT ETME 16 Haziran 2016, Perşembe
GELİŞİM 9 Haziran 2016, Perşembe
TUVALET EĞİTİMİ SEZONU BAŞLASIN 2 Haziran 2016, Perşembe
SAYGI 27 Mayıs 2016, Cuma
BABA SEVGİSİ 19 Mayıs 2016, Perşembe
ANNE, PARKA GİDELİM 5 Mayıs 2016, Perşembe
ERGENİM, MERKEZ BENİM 29 Nisan 2016, Cuma
ÇOCUKLARDA VE ERGENLERDE BİLGİSAYAR VE İNTERNET BAĞIMLILIĞI 21 Nisan 2016, Perşembe