15 Aralık 2017, Cuma

HANGİ GRUPTASINIZ?

27 Mart 2017, Pazartesi

     


Tuncay TÜRKMEN

Genel itibariyle ebeveynler çocukları için ne yapılması gerekiyorsa onu yapma inancındadırlar ve yapmaya da çalışırlar. Ancak gerek günümüz şartları gerekse ailelerin bilgi eksiklikleri nedeniyle, ailenin çocuklarına vermesi gereken değeri vermediğini ya da veremediğini düşünüyorum.

Şu da bir gerçek ki, yetişkinler, ebeveynler, yaşı kaş olursa olsun artık bilinçlenmek için günümüzde daha fazla çabalamaktadır. Artık, vakit geçti, ben unumu eleyip, eleğimi de duvara astım düşüncesinde olanların sayıları azaldı. Doğru bilgiye ulaşmak, ailesine ve çevresine dair daha doğru dönütler vermek adına herkes, bulunduğu konumdan bir adım daha öteye ilerlemek için gerekenleri öğrenme arzusunda...

Aileler, araştırıyor. Çok yoğun bir şekilde interneti kullanıyor, bilgilendirici yayınları takip ediyorlar, televizyonda ilgili programları izliyorlar, devlete ait eğitim merkezlerinden eğitimlere katılmaya gayret ediyorlar...

Tüm bunların sonucunda, ebeveynler, aile tutumları açısından demokratik, otoriter – baskıcı, ilgisiz, aşırı koruyucu, aşırı izin verici, mükemmeliyetçi ve tutarsız gibi literatür bilgilerine ulaşıyor.

Sadece başlıklara bakarak en uygunu herkesin tahmin ettiği gibi DEMOKRATİK TUTUM. Burada aile fertlerinin her birinin bir söz hakkı vardır. Belli bir konuda fikirlerini rahatça açıklama rahatlığına sahiptir. Çocuklar, geri planda kalmazlar, ancak her istedikleri yapılması gerekir gibi bir anlam da çıkarmamak gerekir. Çocuklar, sınırlara ihtiyaç duyarlar ve ailenin sınırları içerisinde çocuk gelişimini devam ettirir. Demokratik tutumlu ailelerde çocuklar, özgüven sahibi, girişimci, sosyal ortamlarda kendini rahatça ifade edebilen kişilikler geliştirirler. Bu tutumu benimsemiş ya da uygulayabilen aileler ileride, özellikle ergenlik döneminde, çocukları ile daha iyi bir iletişim kurmalarından dolayı daha az sorun yaşayabilirler, belki yaşamazlar, belki de sorunlarını iyi bir iletişimle kolay çözmelerinden dolayı olaylar rahatsız edici boyuta ulaşmaz. Aileye etkileri de daha azdır tabi ki. Demokratik ailede yetişmiş çocuklar, sınırlarını daha kolay çizebilirler, otokontrolleri geliştiği için kendilerine zarar verecek durumları kontrol altına alabilirler.

Tutarsız ebeveyn tutumu, çocuklar için en çok zorlandıkları, sürekli arada kaldıkları bir tutum şeklidir. Belki anne, belki baba aynı çizgide olmayan bir tutumdadır, diğeri ise bunun tam tersi bir tutumu sürdürebilir. Yani aynı durum için biri beyaz derken diğeri, tam tersi olan, siyah demektedir.  Böyle bir tutumda çocukların kafaları iyice karışır, ne zaman ne yapacaklarını bilemezler. Çocuk, kendini PİNG PONG TOPU gibi hissedecektir. Aileler de, davranışlar konusunda sürekli bir talep içerisindedirler. Ebeveynler de bu özelliklerinin, çocuklarına ne kadar zarar vereceğini tahmin edememektedirler. Çocuk, gerektiğinde anne-babanın farklı tutumlardan kaynaklanan boşluğundan yararlanma yoluna gider. Sosyal ilişkilerde, duygusal gelişimde sorun yaşarlar.

Aşırı izin verici tutumlarda anne de baba da gayet rahattır. Çocuk için yanlış davranış da, doğru davranış da aynı şekilde kabul görür. Bütün davranışları hoşgörü içinde kabul gören çocuk, dışarıda da aynı beklenti içerisindedir. Çocuk aile içinde neyin doğru, neyin yanlış olduğunu tam olarak kavrayamayacak ve kişisel (kimlik ve kişilik), sosyal, ahlaki gelişimi olumsuz etkilenecektir. Burada sorunlar büyüyecek, çocuk kendine yön verebilme konusunda zorlanacaktır. Çocuk, aile dışında da aynı beklenti içinde olacaktır. Sosyal çevresinde kendi kişisel sınırlarını çizme noktasında aynı tutumu sergileme eğilimi fazla olacaktır.

Otoriter - Baskıcı tutuma sahip aileler, çocuğa sürekli müdahale eden durumdadır. Çocuk kendi duygu ve düşünceleriyle oluşturabileceği davranışlarını şekillendiremez. Çekingen, içine kapanık, aciz görünüşlü, girişimcilikten ve cesaretten uzak bir tavır içindedir. Böyle aileler çocuğun yapmak istediği her şeyi engellemeye çalışır. Arkadaş ilişkilerinde yetersizlik, güven olmadığı için arkadaş edinememe gibi sorunlar görülür. Aile ile çocuk arasında iletişim eksikliği vardır. Çocuk, kendini ifade edebilme imkânına sahip değildir ve kendini gerçekleştirmede yetersizlik duygusu yaşar. Giysisini yanlış seçeceğini, ödevini yanlış yapacağını düşünerek kendileri yapmak isterler. Çocuğun sorgulamasını istemezler, iletişim kapıları genellikle kapalı kalır.

Yukarıda isimlerini verdiğim 6 tutumdan, ebeveynlerce en çok takınılan 4 tutumu kısaca açıkladım. Peki, HİÇ DÜŞÜNDÜNÜZ MÜ, SİZ HANGİ GURUPTANSINIZ? YA DA SİZİN AİLENİZ HANGİ GURUPTAN?

Kendimizi değerlendirerek ve özeleştirimizi yaparak değişme yolunda ilk adımı atabiliriz. Evet, neden olmasın? Bizde her şeyi değiştirebilecek GÜÇ var. YETER Kİ FARKINDA OLALIM VE İSTEYELİM.

 

Tuncay TÜRKMEN / PSİKOLOJİK DANIŞMAN



Yazarın Tüm Yazıları
HOŞGELDİN YKS 20 Ekim 2017, Cuma
BİR HAFTA BİTTİ BİLE… 28 Eylül 2017, Perşembe
2017 TEOG NAKİL SÜRECİ 15 Ağustos 2017, Salı
BİZ ESKİDEN BÖYLE MİYDİK? 6 Temmuz 2017, Perşembe
DEĞİŞİM SİZİN İÇİN Mİ, KARŞI İÇİN Mİ? 1 Haziran 2017, Perşembe
ÇOCUĞUNUZ TV’DE NELERE ŞAHİT OLUYOR? 18 Mayıs 2017, Perşembe
3-6 YAŞ ÇOCUĞU; EBEVEYNLERİN İLETİŞİM KURMASI 11 Mayıs 2017, Perşembe
MUTLULUK 4 Mayıs 2017, Perşembe
EVLİLİK VE GERÇEKÇİ OLMAYAN BEKLENTİLER 13 Nisan 2017, Perşembe
DERS ÇALIŞMA VE MOTİVASYON 7 Nisan 2017, Cuma
HANGİ GRUPTASINIZ? 27 Mart 2017, Pazartesi
SINAV KAYGISI 9 Mart 2017, Perşembe
DİSLEKSİ NEDİR? 4 Mart 2017, Cumartesi
YAŞA GÖRE OYUNCAK 18 Şubat 2017, Cumartesi
ÇOCUKLAR VE ANNE – BABA TUTUMLARI 11 Şubat 2017, Cumartesi
2017 ÜNİVERSİTE SINAVI DEĞİŞİKLİKLERİ 13 Ocak 2017, Cuma
STRES VE AİLE 6 Ocak 2017, Cuma
YENİ BİR YIL, YENİ UMUTLAR 30 Aralık 2016, Cuma
ÖĞRENİLMİŞ ÇARESİZLİK 22 Aralık 2016, Perşembe
ÇOCUK VE DİSİPLİN 9 Aralık 2016, Cuma
PSİKOLOJİK SORUNLARDA İLAÇ KULLANIMI 1 Aralık 2016, Perşembe
BOŞANMA VE ÇOCUK 17 Kasım 2016, Perşembe
"HAYIR" DEMEK İSTİYORUM 11 Kasım 2016, Cuma
İNATÇILIK 3 Kasım 2016, Perşembe
OYUN TERAPİSİ 20 Ekim 2016, Perşembe
KARDEŞ KISKANÇLIĞI 6 Ekim 2016, Perşembe
KADINLARDA DEPRESYON 29 Eylül 2016, Perşembe
EĞİTİMDE BAŞARI 22 Eylül 2016, Perşembe
OKUL OLGUNLUĞU NEDİR? 2 Eylül 2016, Cuma
BEBEK UYKU EĞİTİMİ 22 Ağustos 2016, Pazartesi
BAKIŞ AÇIMIZ 11 Ağustos 2016, Perşembe
ÜNİVERSİTE TERCİHİ – 1 28 Temmuz 2016, Perşembe
ÜNİVERSİTE TERCİHİ 23 Temmuz 2016, Cumartesi
ÜNİVERSİTE TERCİH YÖNTEMİ 15 Temmuz 2016, Cuma
TEOG TERCİHİ 8 Temmuz 2016, Cuma
RAMAZAN BAYRAMI 30 Haziran 2016, Perşembe
KARNE VE TATİL 23 Haziran 2016, Perşembe
ÇOCUĞUN GELİŞİM DÜZEYİNİ TESPİT ETME 16 Haziran 2016, Perşembe
GELİŞİM 9 Haziran 2016, Perşembe
TUVALET EĞİTİMİ SEZONU BAŞLASIN 2 Haziran 2016, Perşembe
SAYGI 27 Mayıs 2016, Cuma
BABA SEVGİSİ 19 Mayıs 2016, Perşembe
ANNE, PARKA GİDELİM 5 Mayıs 2016, Perşembe
ERGENİM, MERKEZ BENİM 29 Nisan 2016, Cuma
ÇOCUKLARDA VE ERGENLERDE BİLGİSAYAR VE İNTERNET BAĞIMLILIĞI 21 Nisan 2016, Perşembe